Izimbali Ezidliwayo: Izinzuzo Zezempilo, Izakhamzimba, kanye Nomhlahlandlela Ophelele

  • Izimbali ezidliwayo ziwumthombo wemvelo wama-antioxidants, amavithamini, namaminerali, alungele ukudla okuhlukahlukene nokunempilo.
  • Izinhlobo eziningi zine-anti-inflammatory, digestive, immunostimulant, ngisho nezakhiwo zokwelapha ezifakazelwe ezifundweni zesayensi.
  • Ukuze usetshenziswe ngendlela ephephile, kubalulekile ukukhetha izimbali ezifanele kuphela ezitshalwe ngaphandle kwezibulala-zinambuzane, kanye nokuqapha nokuzigcina ngendlela efanele.

izimbali ezihlekisayo

Ukusetshenziswa kwezimbali ezidliwayo iye yaba nokuchuma okukhulu ezikhathini zamuva nje, kokubili ngenxa yobuhle bayo ekwethulweni kwezitsha kanye nokuphindaphinda. izinzuzo zokudla kanye nempilo Abanikela ngakho. Emasikweni amaningi emhlabeni jikelele, ukufaka izimbali ekudleni kuyisiko eligxilile, futhi namuhla, ngenxa yentshisekelo yokudla okunempilo kanye ne-creative gastronomy, sekuphinde kube khona ematafuleni abantu abaningi.

Izinzuzo zezempilo zezimbali ezidliwayo

Kodwa izimbali ezidliwayo zinengxenyeni ngempela empilweni yethu? Kulesi sihloko, uzothola zonke izinzuzo zezempilo, umhlahlandlela wezinongo ezaziwa kakhulu neziphephe kunazo zonke, ukuthi ungazifaka kanjani ekudleni kwakho, nokuthi kungani kubalulekile ukwazi izici zazo ze-organoleptic kanye nokusebenza kwazo. Uzofunda futhi izinyathelo zokuphepha ezibalulekile ukuwadla ngokuphepha futhi asebenzise izimfanelo zawo ezinhle ekhishini.

Ziyini izimbali ezidliwayo futhi kungani kufanele sizidle?

Izimbali ezidliwayo ezinempilo

Izimbali ezidliwayo Lezi izinhlobo zezimbali okuthi, ngemva kokutshalwa nokuphathwa ngendlela efanele, zingadliwa abantu, kungaba okuluhlaza noma okuphekiwe, kumasaladi, ama-infusions, ama-dessert, izitshulu, ama-cocktails, nokunye. Kunamarekhodi omlando okusetshenziswa kwawo e-Ancient Rome, China, namasiko omdabu asevele ayazisa izinzwa zawo, umsoco, kanye nezakhiwo zawo zokwelapha.

Izizathu eziyinhloko zokudla izimbali ezidliwayo Yilezi:

  • Banikeza ama-antioxidants, ama-carotenoids, amavithamini namaminerali (okufana novithamini C, A, beta-carotene, riboflavin, niacin, calcium, iron noma potassium).
  • Banikeza ama-bioactive compounds ama-flavonoids, ama-polyphenols, ama-terpenes, ama-alkaloids, ama-saponins, ama-phytosterols angaba nesenzo se-antioxidant, anti-inflammatory, immunostimulant, i-anticancer, phakathi kwabanye.
  • Anama-kilojoule aphansi futhi anothe nge-fiber namanzi, esiza ekulawuleni isisindo futhi sithuthukise ukugaya.
  • Banikeza ukuhlukahluka kwemibala, amaphunga, ukwakheka kanye nama-flavour ukuvuselela izinzwa nokucebisa umuzwa we-gastronomic.
  • Banganikeza izinzuzo ezithile zokusebenza: ukuvikelwa kwenhliziyo nemithambo yegazi, ukulawulwa kweglucose, ukuqinisa amathambo, impilo yokugaya ukudla, nokunye.

Nokho, Akuzona zonke izimbali ezidliwayoEzinye ziqukethe izinto ezinobuthi ezingaba yingozi. Ngakho-ke, kubalulekile ukwazi ukuthi yiziphi izinhlobo ezifanele futhi uqinisekise ukuthi azinazo izibulala-zinambuzane, ukungcola, noma amakhemikhali ayingozi.

Izakhi eziyinhloko nezakhi ezinempilo ezimbalini ezidliwayo

Ukwakheka okunempilo kwezimbali ezidliwayo

Izimbali ezidliwayo zingahluka kakhulu ekubunjweni kwazo, kodwa Ngokuvamile, bavelele:

  • Amavithamini: Izinhlobo eziningi zicebile ngovithamini C (i-antioxidant, isekela amasosha omzimba), uvithamini A (umbono nesikhumba), amavithamini B (amandla, umzimba), kanye no-E (i-antioxidant yamaselula).
  • Amaminerali abalulekile: I-calcium, i-phosphorus, i-potassium, i-iron ne-magnesium, ibalulekile ekusebenzeni kwezinzwa, imisipha, amathambo kanye negazi.
  • Ama-carotenoids nama-flavonoids: Ama-pigments anesenzo se-antioxidant esiqashelwayo esivimbela ukulimala kwamangqamuzana, ukuguga ngaphambi kwesikhathi, kanye nezinye izifo ezingamahlalakhona.
  • I-fiber yokudla kanye namanzi: Bathuthukisa ukugaya, bakhuthaze ukusutha, futhi basize ukugcina umzimba uhlanzekile.
  • Ama-Phytochemicals nama-bioactive compounds: Ama-Polyphenols, ama-terpenes, ama-alkaloid, ama-tannins, amafutha abalulekile noma ama-saponins angasebenzisa imisebenzi yokulwa nokuvuvukala, i-immunostimulant, i-antimicrobial noma i-anticancer.

Umbala, iphunga kanye nokunambitheka kwezimbali Iphinde idlale indima yokudla okunomsoco, njengoba ibonisa ukuba khona kwalezi zinhlanganisela ezisebenzayo. Isibonelo, izimbali eziwolintshi noma eziphuzi (i-calendula, i-nasturtium, i-marigold) zihlinzeka nge-lutein ne-beta-carotene, kuyilapho izimbali ezinsomi noma ezi-violet (i-viola, i-lavender, i-pansies) ziwumthombo we ama-anthocyanins kunenzuzo ekuvikeleni amehlo nasekuvikelekeni kwamaseli.

Izinzuzo eziyinhloko zezempilo zezimbali ezidliwayo

Ukusetshenziswa okuvamile nokulinganiselwe kwezimbali ezidliwayo kunganikeza izinzuzo ezilandelayo: izinzuzo zomzimba:

  1. Umphumela we-Antioxidant: Izimbali ezidliwayo zicebile kuma-antioxidants emvelo (amavithamini C, E, ama-carotenoids, ama-polyphenols, ama-flavonoids) anciphisa ama-radicals mahhala futhi anciphise ukucindezeleka kwe-oxidative. Lokhu kusiza ukuvimbela ukuguga kwamangqamuzana, kuvikela isikhumba namehlo, futhi kunciphisa ingozi yezifo ezingapheli.
  2. Isenzo sokulwa nokuvuvukala kanye nokuvikelwa kwenhliziyo nemithambo yegazi: Amanye ama-compounds asiza ukulawula izinqubo zokuvuvukala (i-rosmarinic acid, i-flavonoids, i-saponins) nokugcina impilo enhle yesimiso sokujikeleza kwegazi, ukukhuthaza amazinga e-cholesterol enempilo kanye nokunwebeka kwemithambo yegazi.
  3. Ukwesekwa kwamasosha omzimba: Ngenxa yokucebile ku-vitamin C, ama-carotenoid, namakhemikhali e-phytochemicals ahlukahlukene, izimbali ezidliwayo zisiza ukuqinisa ukuzivikela komzimba ezifweni nasezifweni.
  4. Bathuthukisa ukugaya: Amakhambi afana ne-calendula, i-chamomile, i-orange blossom, ne-begonia anezakhiwo zokugaya, ezilwa nokuvuvukala, nezipholile, ezilungele ukwelapha izifo zesisu ezifana nokucanuzela kwenhliziyo, igesi, i-colic, nesifo sohudo.
  5. Ukulawulwa kwe-Metabolic nokulawulwa kwesisindo: Njengoba ziphansi ngamakhalori futhi zicebile nge-fiber, izimbali ezidliwayo zikhuthaza umuzwa wokusutha futhi zisize ukugcina ukudla okulinganiselayo.
  6. Izimpawu zokunciphisa kanye nenhlalakahle yemizwa: Iphunga nephunga lezimbali ezifana ne-jasmine, i-lavender, i-orange blossom, nama-violets asetshenziswa ekufakweni nasekufakweni kwephunga elimnandi ukuze kuncishiswe ingcindezi nokukhathazeka kanye nokwenza ngcono isimo.
  7. Inani elisebenzayo kanye negalelo lezakhi ezibalulekile: Ezinye izinhlobo zinikeza izakhamzimba ezingavimbela i-anemia (i-ayoni ekuqhakazeni kwawolintshi), ziqinise amathambo (i-calcium), zilawule umfutho wegazi, noma zisize ekuvimbeleni izinhlobo ezithile zomdlavuza (ama-phenolic compounds nama-terpenoids).
  8. Izici ezithile zokwelapha: Iphesenti eliphezulu lezimbali ezidliwayo libonise amandla omzimba, i-gastroprotective, antimicrobial kanye ne-analgesic.

Uhlu lwezimbali ezithile ezidliwayo eziphephile kanye nezinzuzo zazo ezithile

Izimbali ezidliwayo ziyazuzisa

  • Imbali ye-Amaranth: Icebile kakhulu ku-unsaturated fatty acids, i-tocopherols, i-phytosterols, i-carotenoids, ne-lectins. Ivikela impilo yenhliziyo nemithambo yegazi, isiza ukwehlisa i-cholesterol, iyi-antioxidant, futhi ine-anti-inflammatory, antibacterial, ne-analgesic properties.
  • I-Basil (kuhlanganise nembali yayo): Iqukethe ama-antioxidants afana ne-rosmarinic acid, i-vitamin A, i-beta-carotene. Umphumela wokulwa nokuvuvukala, umvikeli wenhliziyo kanye nokuvimbela umdlavuza. Kunconywa okuluhlaza, isibonelo, kumasaladi.
  • Poppy: Amacembe asetshenziswa ngokwesiko ukwelapha izifo zokuphefumula nokukhulula ukukhwehlela kanye nesifuba somoya. Iqukethe ama-alkaloid anemiphumela ephumuzayo ne-analgesic. Okubalulekile: dla ngokulinganisela futhi ungalokothi ngenkathi ihlumela lakhiwe ngokugcwele.
  • Imbali ewolintshi: Iqukethe i-pectin, i-iron ne-potassium. Ithuthukisa ukugaya, isiza ekuqulekeni, isicanucanu, nesifo sohudo, futhi ilwa ne-anemia. Ukumnika kwawo kuyaziswa ngenxa yokunambitheka kwawo kanye nomphumela opholile.
  • Imicabango: Lezi zimbali ziphawuleka ngokuqukethwe kwazo okuphezulu kwama-antioxidants, uvithamini C, i-beta-carotene, ne-fiber encibilikayo. Zinomphumela we-emollient esikhumbeni esicasuliwe futhi zingasiza ngokuminyana kokuphefumula.
  • UViolet: Ngaphezu kokunambitheka kwayo okumnandi nephunga lezimbali, inciphisa ukuvuvukala kwe-gastric mucosa futhi isetshenziselwa amakhekhe, amasaladi, neziphuzo.
  • I-Begonia: Ukunambitheka kwe-acidic kancane, okucebile ku-vitamin C ne-oxalic acid. Ilungele i-tempura futhi njengokuhambisana nenyama noma izitsha zezinhlanzi.
  • Imbali yeDill: Isetshenziswa ezitsheni zerayisi, amasaladi, ukudla kwasolwandle, inyama nenhlanzi. Iyagaya, ivikela inhliziyo, ilawule ukukhiqizwa kwe-insulin, futhi iqinisa amathambo.
  • I-Calendula: Kuyaziwa ngokuqukethwe kwayo kwe-carotenoid (lutein), i-flavonoid, ne-sililic acid. I-anti-inflammatory, antiseptic, futhi iyapholisa, ilungele ukuthuthukisa impilo yesikhumba futhi isetshenziswa kuma-infusions namasaladi.
  • I-Nasturtium: Icebile nge-lutein ne-vitamin C, enezici ze-antioxidant ezivikela umbono futhi zivimbele ukuguga ngaphambi kwesikhathi. Ukunambitheka kwayo okubabayo kancane kuyenza ilungele amasaladi nezitsha ezintsha.
  • Ukuqhakaza kwe-squash: Umthombo we-calcium, i-phosphorus, i-potassium, amavithamini A no-C, kanye ne-folic acid. Ikhuthaza impilo yenhliziyo nemithambo yegazi, ilawula umfutho wegazi, futhi ilungele abesifazane abakhulelwe.
  • I-Lavender: Amandla aphezulu anephunga elimnandi, alungele ama-infusions nama-dessert. Izakhiwo zayo zokupholisa zisiza ekudambiseni ukucindezeleka futhi zithuthukise izinga lokulala.
  • IRosa: Umthombo wama-antioxidants, unikeza amavithamini, uthuthukisa impilo yesikhumba, futhi uphakamise isimo sengqondo. Isetshenziswa ku-jam, isiraphu, amakhekhe, namasaladi.
  • UJasmine: Ngaphezu kokusetshenziswa kwayo ekubhakeni nasetiyeni, kuyasiza ekudambiseni ukucindezeleka, ukukhathazeka, kanye nezinhlobo ezithile zekhanda elibuhlungu. Akufanele kudidaniswe nezinhlobo ezinobuthi ezifana Ama-sempervirens we-Gelsemium.
  • Umhlobiso: I-sweet flavour enamacebo e-nutmeg, esetshenziswa kuma-dessert, ama-cocktails, amasobho namasaladi.

Ungazihlanganisa kanjani izimbali ezidliwayo namahlumela ekudleni kwakho?

Ukuhlanganisa izimbali ezidliwayo ekudleni kwakho kwansuku zonke kulula uma ulandela le mibono nezincomo:

  • Amasaladi: Engeza izimbali ezintsha ezifana ne-pansies, i-calendula, i-nasturtium, noma ama-violets ukuze wengeze umbala, ukunambitheka, kanye nezakhamzimba.
  • Ama-infusions kanye netiye: Lungiselela iziphuzo zokugaya ukudla nezinephunga elimnandi ngembali ewolintshi, i-lavender, i-chamomile, ne-jasmine. Bayahlinzeka izinzuzo zezempilo zezimbali ezidliwayo kanye nezakhiwo zokupholisa.
  • Ama-dessert namakhekhe: Sebenzisa i-rose, i-violet, i-begonia, noma ama-carnation petals ukuze uhlobise futhi uthuthukise ukunambitheka kuka-ayisikhilimu, amakhekhe, noma ujamu.
  • Izidlo ezidliwayo: Engeza izimbali ze-squash esobho, ama-omelets, nezitshulu. Izimbali ze-dill kanye ne-basil zithuthukisa izitsha zelayisi, izitsha zezinhlanzi, namasaladi.
  • Ama-cocktails neziphuzo: Hlobisa futhi unambitha ama-cocktails nge-hibiscus, i-rose, i-lavender, noma imbali kagesi ukuze uthole ukuzwa ukunambitheka kwangempela.
  • Amahlumela: Nakuba zingezona izimbali, amahlumela (i-broccoli, i-lentils, i-sunflower) abuye anikeze amaprotheni, i-fiber, amavithamini namaminerali, futhi ungawaxuba nezimbali kumasaladi, ama-smoothies kanye nezitsha zangasese.

Ithiphu yokupheka: Ukuze ulondoloze umbala, iphunga, nokunambitheka kwezimbali ezidliwayo, zingeze ngomzuzu wokugcina ngaphambi kokuziphakela futhi ugweme ukuzichaya ekushiseni isikhathi eside, ngaphandle kwalapho ucelwa ngokukhethekile ku-iresiphi. Noma nini lapho kungenzeka, dla izimbali ezintsha ezitshalwe ngaphandle kwezibulala-zinambuzane futhi zigcinwe eziqandisini.

Izici zezinzwa ne-organoleptic zezimbali ezidliwayo

Isici sezinzwa sezimbali Zibalulekile kukho kokubili ukudla kwendabuko kanye ne-haute cuisine. Imibala yazo egqamile, ukwakheka kwevelvety, iphunga elimnandi, kanye nama-flavour ahlukile kwenza izimbali zibe isithako esaziswa kakhulu salokhu:

  • Hlobisa futhi uhlobise izitsha, ama-dessert, amasaladi neziphuzo.
  • Nikeza amanothi anamakha ahlukahlukene: amnandi, amawolintshi, ababayo, anezithelo, anezimbali noma ashisayo.
  • Nikeza imizwa ehlukene emlonyeni: ukhilimu, ujusi, ukushwaqa, i-asidi, ubumnandi noma ukubaba okucashile.

Umbala wembali ubuye ube nomthelela ekubonweni kwe-flavour futhi ungavusa isifiso sokudla: ophuzi noma owolintshi uphakamisa ukusha kanye ne-asidi, obomvu umema ama-flavour amnandi, futhi okuluhlaza okwesibhakabhaka kuvame ukuhlotshaniswa namanothi athambile futhi athambile.

Izincomo kanye nezinyathelo zokuphepha zokusetshenziswa okuphephile kwezimbali ezidliwayo

Ukuze ujabulele izinzuzo zezimbali ezidliwayo Ngaphandle kokubeka impilo yakho engcupheni, kubalulekile ukulandela le mihlahlandlela:

  • Yidla kuphela izinhlobo ezihlonzwe njengezidliwayo futhi ithengwe ezitolo ezikhethekile, ezimakethe, noma ikhule ekhaya ngaphandle kwamakhemikhali.
  • Gwema izimbali kubalimi bezimbali noma emithonjeni engaziwa, njengoba zingase zibe nezibulala-zinambuzane, izibulala-zinambuzane noma okunye ukungcola.
  • Gcina izimbali zifakwe esiqandisini, ezitsheni ezivaliwe, uziqede zizintsha. Ungasebenzisi izimbali ezibukeka kabi, ezinephunga elibi, ezinamabala, noma ezibonisa izimpawu zezinambuzane noma isikhunta.
  • Ungalisebenzisi kabi inani: Engeza izimbali njengengxenye yokudla okulinganiselayo nokuhlukahlukene, kanye nokusetshenziswa okulinganiselwe kwezinongo ezinezithako ezinamandla ezisebenzayo (i-poppy, imbali kagesi, njll.).
  • Funda mayelana nokungezwani komzimba okungaba khona noma ukungezwani komzimba kwezinye izinhlanganisela zezimbali, ikakhulukazi uma unomlando wokungezwani nezitshalo noma impova.

Khumbula: Nakuba izimbali eziningi ezidliwayo ziphephile, ezinye izinhlobo ezifanayo kakhulu zingaba yingozi, njenge-foxglove, i-jimsonweed, i-oleander ethile, iminduze, nama-azalea. Uma ungabaza, thintana nochwepheshe ngaphambi kokwengeza izimbali ezintsha ekudleni kwakho.

Ukwengeza izimbali ezidliwayo ekudleni kwakho akugcini nje ngokuhlobisa futhi kunambithe izitsha zakho, kodwa futhi kukuvumela ukuba uzuze ezakhiweni ezingenakubalwa, ama-antioxidants, nezinhlanganisela ezisebenzayo ezikhuthaza impilo nokuphila kahle. Zitholele izinhlobo zazo, zama ekhishini, futhi ujabulele wonke ama-nuances azo—njalo ngokuqapha—ukuze wengeze umbala, imvelo, nempilo etafuleni lakho nsuku zonke.

izakhiwo zokulima imbali kagesi ezidliwayo
I-athikili ehlobene:
Izimbali ezidliwayo: thola ukusetshenziswa kwazo, izinzuzo, nezinhlobonhlobo zekhishi lakho